Dit artikel kan affiliate links bevatten: als je via die links koopt, kunnen wij een kleine commissie krijgen, zonder extra kosten voor jou. Details.
Een pergola maakt van een kale vlakte een buitenkamer: hij geeft schaduw, een frame voor lampjes en gordijnen, en een duidelijke plek voor de tafel. Op een klein terras dreigt het omgekeerde. Een te groot frame vult de hele ruimte en maakt de ramen erachter donker. De ideeën hieronder zijn de soorten die werken als je terras 3 tot 4 m breed is.
Drie dingen om eerst te checken
- Maat. Alle vier de palen hebben een stevige ondergrond nodig, dus het frame kan niet groter zijn dan het terras of de vlonder. Meet je terras op voordat je naar modellen kijkt.
- Hoogte. Zorg voor minstens 2,10 m vrije hoogte onder de laagste balk.
- Vergunning. Of je een omgevingsvergunning nodig hebt voor een pergola of overkapping, hangt af van de regels van je gemeente en van waar hij komt te staan. Doe vooraf de vergunningcheck in het Omgevingsloket of vraag het na bij de gemeente. Woon je in een appartement, dan heeft de VvE vaak ook regels, en als huurder heb je toestemming van de verhuurder nodig.
De pergola calculator geeft de maat voor je terras en het aantal mensen dat eronder moet kunnen zitten.
01Een pergola van 2,5 × 2,5 of 3 × 3 m
Dit zijn de maten voor kleine terrassen. Onder 2,5 × 2,5 m past een bistroset voor twee. 3 × 3 m is genoeg voor een tafel voor vier of een tweezitsbank met twee stoelen.
Pergola's van 3 × 3 m bekijken
02Een pergola met schuifdoek
Open latten geven maar halfschaduw. Een doek dat je langs de balken schuift, geeft rond het middaguur volle schaduw en 's avonds open lucht. Voor een terras dat je op verschillende momenten van de dag gebruikt, is dit de meest flexibele keuze.
Pergola's met schuifdoek bekijken
03Een lamellenpergola
Het dak bestaat uit draaibare aluminium lamellen. Open laten ze licht en lucht door, dicht voeren ze regen af. Een lamellendak kost meer dan een doek, gaat langer mee en maakt het terras ook bij een bui bruikbaar.
04Een pergola tegen de gevel
Een aanbouwpergola zit aan één kant vast aan de gevel en staat aan de andere kant op twee palen. Met twee palen in plaats van vier blijft er meer vloer vrij, en dat telt op een smal terras. De bevestiging moet in het metselwerk of de draagconstructie van het huis, dus dit is vaak een klus voor een vakman.
05Een paviljoen met vast dak
Een paviljoen heeft een dicht dak, dus het houdt regen en zon tegen en is eronder donkerder. Een paviljoen met hard dak van 3 × 3 of 3 × 4 m kan het hele jaar blijven staan als de sneeuw- en windbelasting past bij jouw regio. Zet hem niet vlak voor de ramen van het huis, zodat hij ze geen licht ontneemt.
Paviljoens met vast dak bekijken
06Een paviljoen met doek voor één seizoen
Een paviljoen met een stoffen dak kost veel minder en staat in een middag. Het doek gaat er in de winter af en moet na een paar seizoenen vervangen worden. Een verstandige eerste stap als je nog niet zeker weet waar een vaste constructie moet komen.
07Een metalen frame in een donkere kleur
Slanke palen van staal of aluminium nemen visueel minder ruimte in dan dikke houten balken. Een zwart of antraciet frame tekent zich als een dunne lijn af tegen de tuin, zodat het terras open blijft ogen.
08Buitengordijnen aan de zonkant
De lage middagzon komt onder elk dak door. Eén of twee buitengordijnen aan de westkant houden hem tegen en geven privacy tegenover de buren. Bind ze op als je ze niet nodig hebt, en haal ze weg voor de winter.
09Lichtsnoeren langs de balken
Aan een pergola hang je lampjes op zonder extra palen. Leid één snoer rond het frame of span het in een zigzag over de bovenkant. De lichtsnoer calculator geeft de lengte voor het patroon dat je wilt.
10Klimplanten voor levende schaduw
Een klimplant over het dak is de langzaamste en de fijnste schaduw. Toscaanse jasmijn, clematis en druif passen bij kleine constructies. Is het terras betegeld, plant ze dan in een grote bak naast een paal.
Plantenbakken met klimrek bekijken
Zo zet je hem neer op een klein terras
- Overkap de zithoek, niet het hele terras. Laat een deel open naar de lucht. Dat oogt ruimer en geeft je in het voorjaar een plek in de zon.
- Houd de looproute buiten de palen. De route van de deur naar de tuin hoort niet tussen de tafel en een paal door te lopen.
- Lijn hem uit met het huis. Een frame evenwijdig aan de gevel ziet er gepland uit, een frame dat schuin staat lijkt er zomaar neergezet.
Verankering
Veranker elke paal in beton of in de onderconstructie van de vlonder, niet alleen in tegels of vlonderplanken. Een constructie met dak vangt wind als een zeil. Huur je of kun je niet in de vloer boren, vraag dan aan de fabrikant welke verzwaringsvoeten zij goedkeuren, en zet nooit een paviljoen met vast dak neer zonder vaste verankering.
Welke past bij jou
- Goedkoopst: paviljoen met doek.
- Regen én zon: paviljoen met vast dak of lamellenpergola.
- Smal terras: aanbouwpergola tegen de gevel.
- Lichtste uitstraling: slanke metalen pergola met schuifdoek.
Een pergola is maar een van de manieren om een terras te beschaduwen. Parasols, schaduwdoeken en zonneschermen vergelijken we in schaduw op het terras, en de rest van een betaalbare make-over vind je in klein terras goedkoop inrichten.
